понеделник, 18 мај 2026

Италија бара милијарди за енергетската криза или се закани со повлекување од одбранбената програма

Италија би можела да се повлече од учеството во новата одбранбена програма САФЕ на ЕУ доколку не ѝ бидат доделени полесни буџетски правила за трошоци поврзани со енергијата.

Фото: ЕПА

Објавено на

часот

Сподели

Во писмо до претседателката на Европската комисија, Урсула фон дер Лаен, италијанската премиерка Џорџа Мелони го услови влезот на Италија во програмата со истата буџетска флексибилност за ублажување на растечките трошоци за енергијата, како што веќе е дозволена за трошоците во одбраната, објави Ројтерс.

Инструментот „Безбедносна акција за Европа“ (САФЕ) е заедничка програма за задолжување која се потпира на буџетот на ЕУ и има за цел да ги зајакне одбранбените капацитети на блокот и да им помогне на земјите-членки да ги исполнат поамбициозните цели за трошење поставени од НАТО.

Во овој потег, кој претставува дипломатска ескалација во односите со ЕУ, Мелони го засили притисокот врз Комисијата да одобри проширување на таканаречената клаузула за изземање. Клаузулата моментално им овозможува на земјите-членки да ги пречекорат границите на дефицитот за да ги зголемат трошоците за одбрана или да се соочат со исклучително неповолни економски околности.

„Италија смета дека е неопходно привремено да се прошири примената на клаузулата за изземање од буџетските правила, која веќе се однесува на трошоците за одбрана, за да вклучи инвестиции и вонредни мерки потребни за справување со моменталната енергетска криза“, напиша Мелони во писмо испратено доцна во неделата, во кое увид имаше Ројтерс.

„Без оваа неопходна политичка конзистентност, би било многу тешко за италијанската влада да ѝ објасни на јавноста зошто треба да учествува во програмата САФЕ“, додаде таа.

Во случајот со трошоците за одбрана, буџетската флексибилност би била достапна четири години, почнувајќи од 2025 година, при што зголемувањето на дефицитот до 2028 година не треба да надмине 1,5% од националното производство годишно.

Проширувањето на клаузулата и на трошоците поврзани со енергијата потенцијално би ѝ овозможило на Италија да финансира скапи мерки за помош за бизнисите и домаќинствата во вредност од над 30 милијарди евра (34,9 милијарди долари). Тоа исто така би значело дека Рим ќе ги напушти своите планови за намалување на буџетскиот дефицит под горната граница на ЕУ од 3% од БДП оваа година.

Европската унија досега изјави дека енергетската криза не оправдува отстапување од буџетските правила. Италија, од друга страна, минатиот месец предупреди дека можеби нема да може да ги исполни своите обврски за зголемување на трошоците за одбрана токму поради потребата од борба против зголемувањето на цените на енергијата.

„Не можеме да им го оправдаме на нашите граѓани тоа што ЕУ дозволува финансиска флексибилност за безбедност и одбрана во потесна смисла, но не и за заштита на семејствата, работниците и бизнисите од нова енергетска криза што се заканува да нанесе тежок удар на реалната економија“, заклучи Мелони во писмо до фон дер Лаен.

ТОП ВЕСТИ

ПОСЛЕДНИ ВЕСТИ