Иранскиот министер за надворешни работи Абас Арагчи во петокот изјави дека Ормускиот теснец е отворен по постигнатиот договор за прекин на огнот во Либан, додека претседателот на Соединетите Американски Држави Доналд Трамп изјави дека верува оти договор за прекин на војната со Иран ќе дојде „наскоро“, иако тајмингот останува нејасен.
Од почетокот на кризата на крајот на февруари повеќе од 500 милиони барели сирова нафта и кондензат се отстранети од светскиот пазар, според податоците од Кплер (приватна аналитичка компанија за податоци која ги следи пазарите на енергија и стоки, особено нафтата, гасот и бродскиот транспорт) – што претставува најголемо нарушување на снабдувањето со енергија во модерната историја.
Со други зборови, 500 милиони барели нафта изгубени за пазарот се еднакви на:
– намалување на глобалната побарувачка во воздушниот сообраќај во текот на 10 недели;
– целосно запирање на патниот сообраќај на сите возила во светот во текот на 11 дена;
– или немање нафта за глобалната економија во текот на пет дена, изјави Иан Муат, главен аналитичар во Вуд Мекензи.
– речиси едномесечна побарувачка за нафта во Соединетите Американски Држави, или повеќе од вкупната потрошувачка на нафта во цела Европа за повеќе од еден месец, според проценките на Ројтерс.
– приближно шестгодишна потрошувачка на воено гориво во САД, врз основа на годишна употреба од околу 80 милиони барели во фискалната 2021 година.
– количеството на гориво доволна за напојување на меѓународната бродска индустрија во светот во текот на околу четири месеци.
Клучни факти:
Арапските земји од Персискиот залив изгубиле околу осум милиони барели дневно производство на сурова нафта во март, што е речиси еднакво на вкупното производство на Ексон мобил и Шеврон, двете најголеми нафтени компании во светот.
Извозот на млазно гориво од Саудиска Арабија, Катар, Обединетите Арапски Емирати, Кувајт, Бахреин и Оман се намалил од околу 19,6 милиони барели во февруари на само 4,1 милиони барели во март и април заедно, според податоците на Кплер. Според проценките на Ројтерс, таа загуба на извоз би била доволна за околу 20.000 летови со повратни летови помеѓу аеродромот Џон Ф. Кенеди во Њујорк и аеродромот Хитроу во Лондон.
Бидејќи цената на сировата нафта во просек изнесува околу 100 долари за барел од почетокот на конфликтот, тие изгубени количества претставуваат околу 50 милијарди долари изгубени приходи, вели Јоханес Раубал, виш аналитичар за сирова нафта во Кплер. Ова е еквивалентно на намалување на годишниот бруто домашен производ на Германија за еден процент, или приближно на вкупниот БДП на помалите земји како што се Летонија или Естонија.
Целосното закрепнување може да потрае со години
Иако иранскиот министер за надворешни работи Арагчи кажа дека Ормускиот теснец е отворен, се очекува закрепнувањето на производството и протокот на снабдување да биде бавно.
Глобалните копнени залихи на сирова нафта се намалиле за околу 45 милиони барели само во април, според податоците на Кплер. До крајот на март прекините во производството достигнаа околу 12 милиони барели дневно.
Потешките нафтени полиња во Кувајт и Ирак би можеле да се вратат на нормално ниво на работа за четири до пет месеци, што би продолжило да ги осиромашува залихите во текот на летото, вели Раубал. Оштетувањето на рафинериските објекти и катарскиот комплекс за течен природен гас Рас Лафан значи дека целосната обнова на енергетската инфраструктура на регионот би можела да трае со години.
