Минатата недела српскиот парламент гласаше за измена на таканаречените Мрдиќеви закони, за кои меѓународните правни експерти предупредија дека ја поткопуваат независноста на судството и ја ослабуваат борбата против организираниот криминал.
Сепак, плановите на ЕУ во врска со Србија ќе бидат одложени откако претседателот Александар Вучиќ објави за време на викендот дека планира да поднесе оставка и да распише избори.
Шефицата на ЕК Урсула фон дер Лаен, францускиот претседател Емануел Макрон и германскиот канцелар Фридрих Мерц, се сретнаа со Вучиќ на самитот ЕУ-Западен Балкан во Тиват на почетокот на месецот и разговараа за можноста Белград да биде „награден“ ако направи целосен пресврт во однос на законите кои се некомпатибилни со членството во ЕУ, изјавиле за Политико двајца претставници на ЕУ.
„Постои општо чувство дека не треба целосно да ја „изгубиме Србија“, кажал еден функционер, додавајќи дека е важно земјата да продолжи да се вклучува во процесот на пристапување и да биде охрабрена да спроведува реформи, иако нема наскоро да се приклучи на ЕУ.
Европската комесарка за проширување Марта Кос разговараше со претседателот на српскиот парламент по промените во законот „за следните чекори за Србија да продолжи напред по патот кон ЕУ“.
Меѓутоа, на митингот на владејачката Српска напредна партија за време на викендот, Вучиќ ја најави својата оставка и Србија ќе оди на избори.
Како што пишува Политико, и покрај долгогодишните протести и јавното незадоволство од обвинувањата за корупција, се очекува Вучиќ да се кандидира за премиер.
„Од она што го слушнавме, не е јасно кои ќе бидат кандидатите на идните избори“, изјави портпаролката на Комисијата Паула Пињо.
Србија, која е кандидат за ЕУ од 2012 година, е предупредена дека може да изгуби повеќе од една милијарда евра средства поради демократското назадување и блиските односи со Русија.
ЕУ е најголемиот давател на финансиска помош за Србија, која, според владата во Белград, од 2000 година добила повеќе од седум милијарди евра средства и инвестиции од ЕУ.
Србија сега се обидува да го отвори третиот од шесте преговарачки кластери во наредните недели. Отворањето на тој кластер беше препорачано од Комисијата пред неколку години.
Амбасадорот на Србија во ЕУ и лидер на тимот за пристапување Даниел Апостоловиќ кажа дека земјата усвоила збир на судски закони целосно усогласени со препораките на Венецијанската комисија и дека отворањето на третиот кластер поврзан со конкурентноста и инклузивниот раст би било важно и за Србија и за ЕУ.
„Тоа би означило пресвртница во процесот на пристапување на Србија и конечно би ни овозможило да излеземе од маѓепсаниот круг во кој сме заробени со години“, кажа Апостоловиќ.
Дипломатите од двата главни градови на ЕУ се скептични кон напредокот на Србија, но предупредуваат дека отворањето на нов кластер во преговорите е малку веројатно.
„Враќањето на почетокот со коригирање на штетата што сте ја направиле е минимум, тоа не може да биде доволно за да заслужите награда“, изјавил еден дипломат за Политико.
