Кога Иран би произведувал разорни проектили со брзината со која создава остроумни мемиња, Американската централна команда веќе би се предала.
Еден од побизарните и неочекувани аспекти на иранско-американската војна е тоа што Иран, земја во која важи дека доминираат конзервативни клирици „алергични“ на западната култура и медиуми, доминира во војната на социјалните мрежи. Техеран ги пушти своите технолошки „војници“ од генерацијата З за со сарказам и исмевање на администрацијата на Трамп да ја привлечат западната публика.
Од друга страна, Доналд Трамп, чија популарност сега е на нивото на онаа на Ричард Никсон во времето на постапката за негово отповикување, не престанува со погрешни потези. Мораше да избрише објава на социјалната мрежа Трут сошл во која се спореди со Исус Христос, а се доведе и во ситуација да преземе одговорност за замрзнувањето на глобалната трговија.
Are you ready folks? pic.twitter.com/SUSiPfdiua
— Iran Embassy in Thailand ☫ (@IranInThailand) April 13, 2026
Иранскиот успех на социјалните мрежи, кој се протега од објави на амбасадите до претседателот на парламентот Мохамад Калибаф, е уште поизненадувачки ако се има предвид дека мнозинството Иранци се гневни поради над четиринеделниот дигитален мрак — најдолгиот прекин на интернет во светот што го предизвикала некоја влада.
Некогаш живиот ирански печат е сведен на пренесување изјави на армиски портпароли или на текстови преземени од западните медиуми што тврдат дека Трамп претрпува стратегиски пораз. Некои од најдобрите ирански весници се затворени, а обичните Иранци и понатаму се жалат на негледливите пропагандни вести на државната телевизија.
Но од таа темнина произлегува креативност насочена кон Западот. Провладините профили објавуваат Лего-анимации создадени со вештачка интелигенција што го поврзуваат случајот Џефри Епстин со војната на Трамп, или користат хумор и самодоверба за да ги разобличат слабостите на Западот.
Damn. Iran just dropped an A+ level troll on Trump in this new LEGO movie.
I’m no fan of Iran at all… but this one actually nails him. 😂😂 pic.twitter.com/0NxAsaRyco
— Jon Cooper 🇺🇸 (@joncoopertweets) April 10, 2026
Најновиот пример, објавен од иранската амбасада во Јужна Африка, една од најуспешните во дипломатската мрежа, го прикажува Доналд Трамп облечен како рок ѕвезда од 1980-тите со надувана фризура како пее пародија на песната „Војаж војаж“ на Дизаерлес, преименувана во „Блокада“, и свири клавијатури.
And today’s popular music: “blockade” by Trump. pic.twitter.com/7EYQ1nSTm7
— Iran Embassy SA (@IraninSA) April 13, 2026
За 24 часа видеото собра повеќе од 45.000 лајкови. Во ноќта кога Трамп вети крај на персиската цивилизација, истата амбасада објави снимка од куче што збунето гледа во камерата додека ништо не се случува. Интересот е толкав што порталот Иранвајр покрена истрага за тоа кој стои зад профилот на Калибаф и тврди дека открил стар политички сојузник со седиште во Соединетите Американски Држави. Мал дел од содржината е отворено религиозна.
Those who were waiting last night for Iranian civilization to be destroyed. pic.twitter.com/SZkII0djfK
— Iran Embassy SA (@IraninSA) April 8, 2026
Наргес Бајогли, доцентка за блискоисточни студии на Факултетот за напредни меѓународни студии на Универзитетот Џон Хопкинс, се опишува себеси како културен антрополог и во таа улога внимателно ги проучува иранските комуникациски методи.
Таа на брифинг на Институтот Квинси оваа недела изјави дека целиот ирански медиумски апарат бил многу побрз од „земјата на технолошките гуруа“ во пласирањето содржини и пораки. „Војните се водат на две места“, објасни таа. „Се водат на бојното поле, а подеднакво важно бојно поле е комуникациската војна. Иран успеа целосно да ја монополизира комуникациската војна, особено на социјалните мрежи глобално.“
Таа тврди дека Иранците знаеле дека не можат да остават значајна трага во главните американски медиуми бидејќи речиси 50 години постојано се прикажувани како терористичка држава управувана од верски фанатици.
„Она во што навистина успеаја е да го преземат разговорот и наративот во сферата на социјалните медиуми“, рече Бајогли.
„Во Иран има генерација многу млади креатори на содржини, миленијалци и генерација З, на кои им е даден простор и зелено светло да ја пренесат пораката за оваа војна до глобалната заедница, особено до оние што се онлајн и кои сега го разбираат светот по Газа. И тоа е нешто што суштински се менува.“
Бајогли додава: „Имам повеќе од десет профили преку кои ги следам социјалните мрежи низ различни политички дискурси и тоа го правам повеќе од една деценија за различни прашања, не само за Иран. Никогаш не сум видела ситуација во која сите мои различни алгоритми се преклопуваат како со оваа војна. Го гледам тоа низ целиот политички спектар — од крајната десница, преку приврзаниците на МАГА, до поумерените републиканци, како и на либералната страна, па сè до крајната левица во Соединетите Американски Држави.“
Таа вели дека никогаш не видела вакво преклопување меѓу групите. „Сите тие секојдневно споделуваат вирална содржина од Иран“, рече таа. „Никогаш не сум го видела тоа во 15 години професионално работење.“
„Целиот ирански воен апарат ѝ ја препушти комуникацијата на оваа помлада генерација. Не ме изненадува што стануваат вирални и што доволно внимателно го следат онлајн дискурсот за да ги погодат сите теми што ја прават содржината вирална низ целиот политички спектар.“
Една од причините поради кои САД имаат толку проблеми да го наметнат својот наратив може да се резовите што ги воведе Илон Маск во Стејт департментот. До степенот до кој е активен, Пентагон проектира воинствен имиџ насочен кон својата база, додека Трамп комуницира со големи букви и со сè поголеми фонтови.
Бајогли смета дека Иран прави значителен пробив и во арапскиот дискурс, туркајќи дебата за значењето на суверенитетот — прашање што не е академско, туку има многу реална тежина.
Таа тврди дека Иран се обидува да го убеди арапскиот свет дека Израел им порачува на земјите од Заливот дека единствената држава на која ѝ е дозволен суверенитет е токму Израел. Како резултат, прашањето станало: „што воопшто значи суверенитет во регионот ако Израел продолжува да дејствува како воен хегемон со целосна поддршка од Соединетите Американски Држави“.
„Тоа е нешто што ниедна политичка елита во тие земји не може да го одржи во следните две децении ако нивниот сопствен суверенитет постојано се доведува во прашање, ако се соочуваат со две сили на кои, се чини, не им е гајле за ничиј суверенитет во регионот освен на Израел“, додаде Бајогли.
Таа рече дека тоа е „линијата на поделба што Иранците моментално силно ја туркаат во арапскиот дискурс“.
Лидерите од Заливот можеби му се лути на Иран, но не можат да ја променат географијата и можеби ќе мора да се соочат со неговите аргументи.
Можно е загубата на толку многу лидери на Корпусот на чувари на исламската револуција да отстранила некои од стегите за креативните умови што ја шират пропагандата, од кои многумина длабоко ја разбираат американската култура и знаат дека содржината треба да изгледа како да не е создадена од иранската влада.
Една од најуспешните теми е сугестијата дека Трамп и Нетанјаху се поврзани со скандалот Епстин, споредувајќи го нивниот однос кон децата со бомбардирањето ирански ученици во Минаб. Целта е да се инсинуира дека Трамп ја започнал оваа војна за да го одвлече вниманието од скандалот Епстин — став што веќе кружи во Соединетите Американски Држави. Можеби тоа не е порака што Иран ја измислил, но ја засилува.
Промената на перцепцијата за една земја трае долго и можеби е невозможна во случајот на Иран поради бруталноста со која ги задушува неистомислениците. Непопуларноста на Трамп во светот не значи автоматски симпатии кон Иран.
Но ако дојде до промена, како што се случи со ставовите за Израел во Соединетите Американски Држави, Иран може да преземе дел од заслугите затоа што е подготвен да објавува вакви видеа. Дури и сега покојниот врховен лидер Али Хамнеи, опседнат со влијанието на западните сателитски канали врз младите, ја имаше сфатено важноста на социјалните мрежи.
На еден состанок во 2024 година рекол: „Медиумите се поефикасни од проектили, авиони и дронови во принудувањето на непријателот да се повлече и во влијанието врз срцата и умовите. Секоја војна е медиумска војна. Оној што има поголемо медиумско влијание, ќе ги постигне своите цели.“
Засега, земјата на технолошките гуруа губи.
