Операцијата се одвива на работ на Ормускиот теснец и користи техника на претовар што Иран долго време ја користи за да ги заобиколи санкциите. Единаесет лица запознаени со операцијата откриле за Ројтерс две локации каде што се врши преносот – едната крај брегот на Фуџаира во Обединетите Арапски Емирати, а другата во близина на оманското пристаниште Сохар.
Според податоците за сообраќајот на бродови и сателитските снимки анализирани од Ројтерс, операцијата почнала на почетокот на мај и во неа учествувале најмалку 92 брода. Уште на 11 јуни на тие две локации истовремено претовар вршеле 17 пара бродови.
Хеликоптерот „апачи“ кој Иран го собори на 9 јуни, предизвикувајќи одмазднички напади од САД, исто така бил вклучен во мисијата, потврдија четири извори, вклучувајќи и поранешен американски функционер запознаен со нападот. Ројтерс не можел да потврди точно каква улога имал хеликоптерот „апачи“ во операцијата.
Функционер на американската одбрана изјавил дека силите на Централната команда не се вклучени во операцијата за пренос на нафта од брод на брод на море. Двајцата членови на екипажот на соборениот хеликоптер беа спасени од беспилотен брод, изјавија американски претставници.
Обемот на операцијата, начинот на кој функционира и улогата на хеликоптерот „апачи“ досега не беа јавно познати. Белата куќа ги упати прашањата до Централната команда, додека иранската влада не одговорила на барањата за коментар.
Двете локации каде што се одвиваат трансферите се во Оманскиот Залив, во близина на излезот од Ормускиот теснец и во близина на границите нацртани од новата иранска управа на Персискиот Залив. Бродовите што не ги почитуваат иранските наредби се изложени на ризик од напад од беспилотни летала и ракети од Корпусот на чуварите на исламската револуција.
Пристаништето Фуџаира постојано беше цел на ирански оган за време на операцијата предводена од САД. Минатиот викенд, според британската група за управување со поморски ризици Вангард, „непозната ракета“ погодила танкер покрај брегот на Оман. Екипажот е безбеден, а ударот предизвика истекување на товар, но без еколошка штета.
Иран одговори на американско-израелската агресија со практично затворање на Ормускиот теснец, низ кој минува приближно една петтина од светската потрошувачка на нафта. Ова предизвика најголемо нарушување на глобалните резерви на енергија во историјата и поттикна инфлација низ целиот свет.
Американските операции за пренос се целосно контролирани од американската војска, велат осум извори, вклучувајќи и приватен обезбедувач вклучен во трансферите. Танкерите пловат до местото на средба пред да влезат во теснецот, а потоа постепено заминуваат на растојание од околу 3.000 до 4.000 метри, според изјавите од еден извор и сателитските снимки.
Според четири извори, транспондерите на бродовите се исклучени, а светлата се затемнети. Серија патокази ѝ овозможуваат на американската војска да го следи напредокот на поединечните танкери. „Американците очигледно ве гледаат цело време“, вели еден од изворите.
По минување низ теснецот, веднаш зад иранската зона, танкерите се закотвуваат покрај многу големи носачи на сурова нафта за да започнат со претовар. Процесот трае помеѓу 24 и 40 часа. Празните танкери потоа се враќаат низ теснецот, а натоварените бродови продолжуваат да пловат.
Операцијата е ризична. „Едноставно не знаете кога Иран би можел да одлучи да почне да користи беспилотни летала или дури и топовски чамци за да ги спречи тие бродови да поминат низ теснецот“, вели Ноам Рејдан, виш соработник во Вашингтонскиот институт, специјализиран за поморски ризик.
Трансферот од брод на брод го користи Иран со години за да ги заобиколи санкциите, бидејќи го крие изворот на нафтата. Иранците обично работат со еден пар бродови истовремено за да избегнат откривање, додека операцијата предводена од САД вклучува масовни трансфери.
Ројтерс разгледал повеќе од десетина сателитски снимки направени помеѓу 2 мај и 11 јуни. Врз основа на снимките, пресметале дека најмалку 90 милиони барели сурова нафта и деривати можеби поминале низ мрежата. Овие количества се сè уште мали во споредба со просекот пред војната од околу 20 милиони барели дневно.
Мајкл Фроман, претседател на Советот за надворешни односи, предупреди дека Соединетите Американски Држави сега ги прифаќаат тактиките на Кина, Русија, Северна Кореја и Иран, чии „флоти во сенка“ први развија вакви методи за да ги избегнат санкциите на САД и ОН.
Шест извори со директно познавање на операцијата изјавиле дека САД ги поддржуваат бродовите со комбинација од воздушен надзор и следење, наместо со поморска придружба. Ројтерс не нашол докази дека американскиот воен персонал бил директно вклучен во самите трансфери.
Новиот систем создава и нови ризици. Транспондерите се исклучени, компаниите не се пријавуваат преку вообичаените центри, а бродовите пловат ноќе со исклучени светла. со брзини што го отежнуваат маневрирањето. Тоа го зголемува ризикот од судири, велат претставници на бродската индустрија.
Операторите кои сакаат да пристапат до системот мора да поминат проверка пред да им бидат доделени транзитни рокови. Процесот вклучува доставување информации до Канцеларијата за поморска соработка и упатствата за бродоградба на американската морнарица во Бахреин.
Извозот од Емиратите сочинува значаен дел од американската операција, според бродските дневници. Шест извори кажале дека државната нафтена компанија на ОАЕ АДНОК била меѓу најактивните учесници. Компанијата за танкери за нафта Кувајт исто така била активна.
Околу 2,3 милиони барели сурова нафта биле префрлени од еден од нејзините бродови покрај брегот на Сохар на 6 јуни, еден од најпрометните денови за трансфери, според податоците од Танкер тракерс. Владата на ОАЕ, АДНОК и компанијата за танкери за нафта Кувајт не одговориле на барањата за коментар.
„Не гледам трајно решение за сето ова“, вели Рејдан. „Ова е привремено решение во контекст на вонредните времиња“.
