Зошто е толку скап?
Шафранот всушност претставува исушени жигови (нишки) од цветот Crocus sativus (Крокус сативус).
Рачно изработено: Секој цвет има само три тенки црвени нишки кои мора внимателно да се наберат со пинцета.
Неверојатни бројки: За да се добие само еден килограм сушен шафран, потребно е да се наберат меѓу 150.000 и 200.000 цветови!
Кратка сезона: Цветот цвета само неколку седмици во есен, а бербата мора да се изврши рано наутро, пред сонцето целосно да изгрее и да ги исуши нежните ливчиња.
Вкус, мирис и употреба во кујната
Шафранот им дава на јадењата препознатлива, интензивна жолто-портокалова боја и единствена арома. Неговиот вкус е сложен и се опишува како земјен, благо горчлив, со ноти на мед и сено.
Најпознати јадења: Тој е неизоставен дел од шпанската паеља, италијанското рижото ала миланезе, француската рибја чорба бујабес, како и од бројни индиски и персиски јадења со ориз.
Како правилно се користи? Никогаш не ги ставајте нишките директно во врело масло. Најдобро е шафранот да го потопите во малку топла вода, супа или млеко 15 до 20 минути. Течноста ќе добие прекрасна боја и арома, па дури потоа се додава во јадењето при крајот на готвењето.
Помалку е повеќе: Поради неговиот интензивен вкус и арома, за едно јадење за целото семејство е доволен само мал прстофат, односно неколку нишки.
Здравствени придобивки
Освен во кујната, шафранот со векови се користи и во традиционалната медицина. Современите истражувања покажуваат дека е исклучително богат со антиоксиданти и дека:
- Делува како природен подобрувач на расположението (често го нарекуваат „зачин на сонцето“ бидејќи помага кај поблаги облици на депресија).
- Го подобрува помнењето и когнитивните функции.
- Ги ублажува симптомите на ПМС.
Мал совет при купување: Поради високата цена, шафранот е еден од најчесто фалсификуваните зачини. Избегнувајте шафран во прав бидејќи лесно се меша со куркума или мелена пиперка. Секогаш купувајте шафран во нишки – вистинските нишки се темноцрвени, во облик на труба на врвот и не ја губат бојата веднаш кога ќе ги ставите во вода (лажниот шафран веднаш ќе избледи, додека вистинскиот шафран постепено ја ослободува својата жолта боја, а нишките остануваат црвен).
