среда, 1 јули 2026

Шефот на НАТО: Да не бидеме наивни во врска со Кина

Генералниот секретар на НАТО Марк Руте најави дека самитот во Анкара ќе биде насочен на исполнување на претходно преземените обврски за поддршка на Украина и зајакнување на индустриското производство.

Фото: ЕПА

Објавено на

часот

Сподели

Во разговор за турската новинска агенција Анадолу, Руте кажа дека се очекува сојузниците да се фокусираат на исполнување на обврските преземени на минатогодишниот самит на НАТО во Хаг, особено на зголемување на трошоците за одбрана.

Руте наведе дека трошоците за одбрана од страна на европските сојузници и Канада значително се зголемиле, истакнувајќи дека во изминатите две години се издвоени речиси 250 милијарди долари (212,5 милијарди евра) дополнителни трошоци. Тој кажа дека НАТО мора да продолжи да ја поддржува Украина, а во исто време да го забрза производството на одбранбената индустрија во целата алијанса.

Нагласувајќи ја потребата од изградба на НАТО 3.0, посилна Европа и посилно НАТО, тој порача: „Навистина мора да го зголемиме производството на одбранбената индустрија, бидејќи тоа е составен дел од нашето одвраќање“. Тој потврди дека роковите за производство се сè уште предолги и дека, и покрај подобрувањата, производството останува недоволно.

Тој истакна дека додека буџетите за одбрана растат, сојузниците се соочуваат со предизвици во проширувањето на воениот персонал и зголемувањето на производството на одбранбената индустрија за да се задоволат растечките воени потреби.

На самитот во Анкара, закажан за 7 и 8 јули, ќе се соберат шефовите на државите и владите од земјите членки на НАТО. Тоа ќе биде 36-ти самит на алијансата и втор што Турција ќе го организира, по самитот во Истанбул во 2004 година.

Зборувајќи за иднината на НАТО, Руте ја опиша трансформацијата на алијансата како „НАТО 3.0“, концепт насочен кон поголема европска одговорност во рамките на алијансата, а воедно зачувувајќи ги силните трансатлантски врски. Тој објасни дека НАТО 3.0 се разликува од претходниот модел со намалување на прекумерната зависност на Европа од Соединетите Американски Држави.

„НАТО 3.0 е различен од НАТО 2.0, каде што бевме премногу зависни од САД. САД сè уште ќе бидат вклучени во Европа, конвенционално и секако преку нуклеарно оружје, но ќе видите посилен НАТО предводен од Европа“, додаде тој.

Според Руте, ова вклучува поголемо европско лидерство во командните структури на НАТО и посилна финансиска поддршка од европските сојузници и Канада за Украина.

Руте предупреди дека безбедносните предизвици на НАТО се протегаат надвор од самата Русија, посочувајќи на растечката стратешка соработка на Москва со други земји. „Значи, би рекол Русија, но Русија соработува со Северна Кореја, со Иран, со Кина“, потсети тој.

Тој предупреди и на военото зајакнување на Кина. „Кина масовно ја зајакнува својата армија и ќе има 1.000 нуклеарни боеви глави до 2030 година. Затоа, да не бидеме наивни во врска со Кина“, предупреди тој. Тој истакна дека растечкото поврзување на тие земји претставува една од главните долгорочни безбедносни грижи на НАТО.

Руте нагласи дека идната безбедносна рамка на алијансата треба да остане широка и трансатлантска, протегајќи се од Калифорнија до Анкара. Тој кажа дека дискусиите за иднината на европската одбрана се во тек, но нагласи дека постои широк договор меѓу сојузниците за потребата од соработка. „Сите се согласуваме дека сме посилни кога сме што е можно поинклузивни“, смета тој.

На прашањето за европските иницијативи за зајакнување на нуклеарното одвраќање, тој одговори дека постојната нуклеарна архитектура на НАТО останува силна и продолжува да обезбедува кредибилна заштита на алијансата. Тој истакна дека рамката за одвраќање на алијансата е првенствено изградена околу нуклеарните капацитети на Соединетите Американски Држави и Британија во рамките на НАТО, заедно со независниот нуклеарен капацитет на Франција.

Руте кажа дека иако Франција не е членка на групата за нуклеарно планирање на НАТО, таа останува витален дел од целокупната позиција на одвраќање на алијансата. „Французите дури го проширија тој капацитет и кажаа: „Еј, сакаме да го користиме повеќе во тесна координација со нас, во тесна координација со европските сојузници“, потсети тој.

Тој ја поздрави растечката координација на Франција со европските сојузници, велејќи дека тоа дополнително го зголемува стратегискиот притисок врз Русија.

Руте кажа дека комбинираните нуклеарни капацитети на НАТО, особено под безбедносниот чадор на САД, продолжуваат да обезбедуваат силна заштита на сојузничките земји. „Мислам дека, кога станува збор за нуклеарно оружје, ние сме апсолутно добро заштитени“, заклучи тој.

ТОП ВЕСТИ

ПОСЛЕДНИ ВЕСТИ