„Овој вторник шпанската влада на Европа ќе ѝ предложи Европската Унија да го раскине договорот за асоцијација со Израел“, им кажа премиерот на собраните поддржувачи. Тој додаде дека Шпанија е „пријател на Израел“, но дека не ги одобрува постапките на неговата влада и ги повика другите европски земји да се приклучат на иницијативата.
Оваа објава не доаѓа неочекувано. Неколку дена претходно Санчез веќе ја повика ЕУ да го суспендира Договорот за асоцијација со Израел по она што го опиша како најтешкиот израелски напад врз Либан од почетокот на офанзивата. Денес, тој апел се претвори во цврсто ветување со конкретен датум за дејствување.
„Време е ЕУ да го раскине Договорот за асоцијација со Израел. Всушност, ние немаме ништо против израелскиот народ. Но, влада која го крши меѓународното право, а со тоа и принципите и вредностите на ЕУ, не може да биде наш партнер. Не на војната“, нагласи Санчез.
Ставот на Шпанија кон овој конфликт се интензивира со месеци. Санчез, заедно со Ирска, претходно повика на итна ревизија на договорот меѓу ЕУ и Израел, тврдејќи дека почитувањето на човековите права и демократските принципи е „клучен елемент“ на односот.
На Европскиот форум „Пулс 2026“ во Барселона Санчез кажа дека Израел „гази и прекршува“ неколку членови од Договорот за асоцијација и кажа дека Шпанија е „подготвена да го направи тој чекор заедно со многу други европски земји“.
Израелскиот премиер Бенјамин Нетанјаху одговори обвинувајќи ја Шпанија дека води „дипломатска војна“, на што Санчез возврати со тоа што ја префрли дискусијата во европските институции.
Шпанскиот предлог не доаѓа од изолирана позиција. Земји како Белгија, Словенија, Финска, Франција, Ирска, Луксембург, Португалија и Шведска претходно поддржуваа слични иницијативи, додека Бугарија, Хрватска, Кипар, Германија, Грција, Унгарија, Италија и Литванија се спротивставија на нив.
Европската Унија е најголемиот трговски партнер на Израел, а вредноста на таа размена надминува 45 милијарди евра годишно. Затоа секое суспендирање или раскинување на договорот би имало значајни економски и политички последици. Ревизија на договорот нашла „индикации“ дека Израел не ги исполнил своите обврски за човековите права, иако некои дипломати веруваат дека овие наоди не мора нужно да го спречат договорот да остане на сила.
На собирот Санчез им се обрати на оние „кои ја почнаа оваа војна“ и ги повика да ја запрат и да го „ограничат“ Нетанјаху. Изборот на предизборен настан за испраќање на оваа порака не е случаен. Премиерот се стреми да ја истакне Шпанија на европската сцена, а воедно да го зајакне својот прогресивен профил меѓу гласачите од Андалузија.
„Ги молам оние што ја започнаа оваа војна да ја запрат и да го зауздаат Нетанјаху. Овој вторник шпанската влада на Европа ќе ѝ предложи ЕУ да го раскине договорот за асоцијација со Израел. Ние сме народ пријателски настроен кон Израел, но не се согласуваме со постапките на неговата влада. Ги повикувам сите земји од ЕУ да го поддржат овој шпански предлог“, кажа Санчез.
Граѓанската иницијатива „Правда за Палестина“ веќе собра повеќе од еден милион потписи со кои ги повикува земјите-членки да го раскинат договорот меѓу ЕУ и Израел, со што го надмина прагот кој ја обврзува Европската комисија да го разгледа прашањето. Затоа шпанскиот предлог има јавна поддршка, дури и ако се соочи со тежок пат во Брисел.
