среда, 1 јули 2026

Панел на ОН предупредува: Вештачката интелигенција може да предизвика катастрофална штета

Развојот на вештачката интелигенција го надминува научното разбирање и владината политика, што значи дека нема гаранции дека технологијата нема да предизвика катастрофална штета, предупреди денес независен панел на Обединетите нации.

Фото: ЕПА

Објавено на

часот

Сподели

Прелиминарниот извештај на Независниот меѓународен научен панел на Обединетите нации за вештачка интелигенција вели дека креаторите на политиките се соочуваат со растечка дилема: Потребни им се цврсти докази за ефикасно регулирање на вештачката интелигенција, но тие докази се борат да го одржат чекорот со брзиот развој на технологијата.

„Можностите на вештачката интелигенција ги надминуваат и научното разбирање и способноста на владите да се прилагодат“, кажа Џошуа Бенџо, копретседател на панелот од 40 експерти од различни региони.

„Со растечките докази за измамничко однесување на вештачката интелигенција, науката во моментов не може да гарантира дека, како што се зголемуваат нејзините способности, вештачката интелигенција нема да предизвика катастрофална штета, ниту сама по себе, ниту преку злонамерни корисници“.

Извештајот, опишан како прва глобална независна проценка на ризиците и можностите од вештачката интелигенција, има за цел да обезбеди ажурирани научни проценки за да помогне во донесувањето одлуки додека владите се справуваат со брзо развивачките системи.

Краткорочно, се очекува поместување кон автономни системи со вештачка интелигенција способни да извршуваат задачи од реалниот свет, иако растот може да биде ограничен од недостигот на енергија и висококвалитетни податоци. На долг рок, се предвидува самоподобрување на вештачката интелигенција, подлабоко вградена во економијата и поврзана со технологии како што се квантното пресметување и биотехнологијата.

Вештачката интелигенција веќе покажува експертско расудување во математиката и науката и го забрзува развојот на лекови и вакцини, а сложеноста на задачите што може да ги извршува се дуплира на секои четири до седум месеци, што би можело да им овозможи на системите да завршат работа што на луѓето би им одземала денови или недели, се наведува во извештајот.

Иако ова би можело да донесе значителни економски придобивки, останува нејасно дали зголемувањето на продуктивноста од употребата на вештачка интелигенција ќе се претвори во поширок раст или ќе влијае на работните места.

Панелот укажа и на голем број безбедносни проблеми, како што е ризикот од губење на контролата врз системите со вештачка интелигенција бидејќи тие стануваат поавтономни и склони кон измама.

Вештачката интелигенција веќе се користи за генерирање дезинформации и друга штетна содржина и може да се злоупотреби за измама, сајбер напади и биолошки закани.

Управувањето останува фрагментирано, при што многу земји немаат капацитет да проценат или обликуваат напредни системи за вештачка интелигенција и остануваат зависни од технологии што не можат целосно да ги разберат или контролираат. Во извештајот се забележува дека постојните безбедносни алатки честопати се потпираат на ограничени податоци за тестирање објавени од компаниите.

Генералниот секретар на ОН Антонио Гутереш ги повика владите да дејствуваат брзо.

„Светот не може да управува со она што не го разбира“, истакна Гутереш во соопштението. „Потенцијалот е голем, но ризиците се реални, а цената на чекањето расте“, додаде тој.

Глобалните политички и технолошки лидери, заедно со агенцијата на Обединетите нации за дигитални технологии, денес објавија формирање нова комисија за справување со развојот на вештачката интелигенција, во услови на растечка загриженост за нејзините потенцијални ризици.

ТОП ВЕСТИ

ПОСЛЕДНИ ВЕСТИ