А во гасовите што постојано еруптираат од овој природен отвор во внатрешноста на Земјата, научниците пронајдоа микроскопски честички од кристално, елементарно злато, пренесува РТС.
Според научен труд објавен во 1991 година во списанието „Геофизикал рисрч летерс“, Еребус исфрла околу 80 грама микроскопска златна прашина секој ден, која ја носи ветерот на растојание до 1.000 километри, а можеби и повеќе.
До денес тоа е единствениот познат вулкан во светот што исфрла честички на кристално злато.
Вистинската мистерија, сепак, не е тоа што вулканот исфрла злато, туку како тоа воопшто успева да ја напушти магмата.
Всушност, присуството на злато во вулканските емисии не е необична појава.
Траги од злато се откриени со хемиска анализа во примероци од вулканот Килауеа на Хаваи, Етна во Италија, Августин на Алјаска и Ел Чичон во Мексико.
Подоцнежните теоретски истражувања покажаа дека златото може да се транспортира преку жешки вулкански течности, а можеби и гасови.
Ова има смисла, бидејќи вулканот е во суштина отвор во Земјината кора низ кој стопениот материјал од длабочините на внатрешноста се пробива на површината.
Многу елементи, како што се бакарот, среброто, живата, арсенот, селенот, сулфурот, но и златото, се наоѓаат во таа огромна природна „топилница“, каде што можат да се врзуваат со други елементи и да формираат различни соединенија.
Златото не испарува како водата од чајник – точката на вриење на чистото злато е далеку повисока од температурите во вулканите. Наместо тоа, се смета дека „патува“ во испарливи соединенија што содржат хлор или сулфур и кои можат да постојат во жешките вулкански гасови.
Меѓутоа, според истражувачкиот тим предводен од геохемичарката Кимберли Микр од Институтот за рударство и технологија на Ново Мексико во Соединетите Американски Држави, златото од Еребус се однесува на начин што не е забележан кај ниту еден друг вулкан.
Во рамките на истражувањето, научниците собрале примероци од снег околу кратерот, од гасовите што се издигаат над езерото од лава, како и од воздухот во пониските слоеви на атмосферата над Антарктикот, на растојание до 1.000 километри од вулканот.
Во сите три групи примероци пронашле микронски честички чисто злато.
Под електронски микроскоп, честичките изгледале како сложени, правилно обликувани кристали со речиси совршена геометрија, а не како неправилни зрнца. Некои од нив биле широки околу 60 микрони.
Проценетата дневна емисија од 80 грама злато е всушност помала од некои други вулкани. Според тогашните мерења, Килауеа испуштал помеѓу 500 и 800 грама злато дневно, додека проценките за Етна достигнувале и до 2,4 килограми.
Сепак, кај Еребус постои нешто единствено што овозможува златото да се издвои од соединенијата што го пренесуваат во вулканските гасови.
Еден од моделите што ги предложиле научниците претпоставува дека златото од лавата се пренесува во испарливи соединенија со хлор. Како што гасовите се ладат, златото кристализира, се издвојува од тие соединенија и на крајот паѓа врз антарктичкиот мраз.
Проблемот со оваа теорија е што гасовите содржат многу мала количина злато, па во такви услови е многу тешко во воздухот спонтано да се формираат толку убаво обликувани кристали.
Друга можност подоцна ја предложил вулканологот Филип Кајл, исто така од Институтот за рударство и технологија во Ново Мексико и член на истражувачкиот тим. Според неговата хипотеза, златото постепено се формира во кората на површината на езерото од лава, од каде што потоа нагорните вулкански гасови го носат во атмосферата.
Иако поминаа повеќе од 30 години од ова откритие, научниците сè уште немаат дефинитивен одговор.
Се чини дека нешто во врска со планината Еребус – без разлика дали станува збор за нејзината хемија, температура, геологија или некој друг фактор – му дава на овој вулкан единствена способност да го посипува антарктичкиот снег со ситен златен прав, речиси како некое палаво митско суштество.
