вторник, 27 јануари 2026

„Мозоците на нашите деца не се на продажба“: Франција ги забранува социјалните мрежи за малолетници

Францускиот претседател Емануел Макрон објави дека владата ќе ги забрза законските постапки за забрана на користењето на социјалните мрежи за деца под 15 години пред почетокот на следната учебна година во септември. Паралелно, Макрон објави забрана за користење мобилни телефони во француските средни училишта.

Фото: ЕПА

Објавено на

часот

Сподели

„Мозоците на нашите деца и тинејџери не се на продажба. Нивните емоции не се на продажба и не можат да бидат манипулирани, ниту од американски платформи ниту од кинески алгоритми“, рече Макрон во видео обраќање емитувано од францускиот телевизиски канал Си-ен-ен БФМТВ. Тој нагласи дека ова е „јасно и разбирливо правило“ – и за тинејџерите, и за семејствата и за наставниците.

Иницијативата на Париз е дел од поширок тренд меѓу западните земји кои сакаат со законски мерки да ги заштитат малолетниците од потенцијално штетните ефекти на социјалните мрежи. Како еден клучен пример се наведува Австралија, која во декември донесе закон со кој им се забранува на лицата под 16 години да отвораат сметки на одредени платформи.

Изјавата на Макрон исто така следеше по најавите на британската влада дека разгледува сличен пакет мерки, вклучително и можна забрана за социјални мрежи за деца под 16 години, како дел од напорите за зајакнување на безбедноста на малолетниците на интернет.

Во Франција, законодавната иницијатива ја води Лор Милер, пратеничка од партијата Ренесанса на Макрон, која вели дека клучниот проблем е недостатокот на проверки на вистинската возраст.

„Во моментов, можете да внесете кој било датум на раѓање и да пристапите до платформата. Она што сакаме да го воведеме, во согласност со Европскиот закон за дигитални услуги (ДСА), е задолжителна проверка на возраста при регистрација“, рече таа, додавајќи дека таквата мерка фундаментално би го променила начинот на пристап до социјалните мрежи.

Иако признава дека секогаш ќе има начини за заобиколување на ограничувањата, Милер нагласува дека државата има обврска да интервенира и да постави јасни граници кога станува збор за заштита на малолетниците во дигиталниот простор.

Резултатите од австралиската забрана често се наведуваат како аргумент во корист на построги мерки. Австралискиот премиер Антони Албаниз рече дека повеќе од 4,7 милиони сметки за кои се верува дека им припаѓаат на лица под 16 години биле деактивирани или избришани по воведувањето на ограничувањата.

„Знаеме дека социјалните мрежи се штетни за општеството и дека имаме одговорност да одговориме на повиците од родителите и младите луѓе кои велат: Само дозволете ни да бидеме деца“, рече Албаниз.

Во пресрет на забраната, тој им се обрати на австралиските тинејџери во видео порака, повикувајќи ги да го фокусираат своето време на спорт, музика или читање книги, наместо на екрани.

Мерките не поминаа без критики. Илон Маск, сопственик на социјалната мрежа Икс, оцени дека таквите забрани личат на „тајна војна за контрола на пристапот до интернет“, иако и таа платформа, според Си-ен-ен, исто така се придржува до новите правила во Австралија.

Помош за австралиската законодавна иницијатива беше книгата на американскиот социјален психолог Џонатан Хајдт, „Анксиозна генерација“, објавена во 2024 година. Во неа, авторот тврди дека социјалните мрежи сериозно го оштетуваат менталното здравје на децата и младите луѓе.

„Премногу ги заштитуваме децата во реалниот свет, а недоволно онлајн. Грешиме во двата случаи“, рече Хајдт, застапувајќи се за забрана на паметни телефони во училиштата и ограничувања на пристапот до социјалните мрежи за малолетници.

Франција, судејќи според најавите од Елисејската палата, сега сака да биде меѓу првите европски земји што ќе ги преточи ваквите препораки во конкретни и обврзувачки прописи.

ТОП ВЕСТИ

ПОСЛЕДНИ ВЕСТИ