понеделник, 9 февруари 2026

Макрон претстави нова визија за Европа, Германија и Италија остро се спротивставуваат

Францускиот претседател Емануел Макрон ќе ја промовира својата изразито француска визија за економската иднина на Европа на состанокот на европските лидери овој четврток.

Фото: ЕПА

Објавено на

часот

Сподели

Сепак, тој не може да смета на поддршката од Германија и Италија, две земји чии визии за Унијата сè повеќе се совпаѓаат.

Двете земји се скептични кон големите планови на францускиот претседател и собираат поддршка за поинаков пристап, со поголем акцент на слободната трговија и бизнисот, пишува Политико.

Амбицијата на Макрон е да го претвори состанокот на лидерите на ЕУ „во клучен момент“, изјави извор близок до францускиот претседател, кој, поради чувствителноста на темата побара да остана анонимен.

Неговиот план, кој им го претстави на претседателката на Европската комисија, Урсула фон дер Лаен, и на претседателот на Советот, Антонио Коста, минатата недела, предвидува Европа со повеќе јавни инвестиции, помала зависност од трговските партнери, диверзификација на синџирите на снабдување, посилна поддршка за домашната индустрија преку правилата „Купувај европско“ во јавните набавки и помалку бирократија.

Германскиот канцелар Фридрих Мерц и италијанската премиерка Џорџа Мелони веројатно нема да се согласат со ова. Во последните недели, тие јасно ставија до знаење дека претпочитаат пристап што би ја поттикнал европската индустрија, но со помалку протекционистички тонови за да се избегне отуѓување на потенцијалните трговски и инвестициски партнери.

„Мораме повторно да ја направиме нашата економија конкурентна“, им рече Мерц на германските пратеници кон крајот на јануари, истакнувајќи дека Европа заостанува зад САД и Кина повеќе од една деценија. „Сега мора да го смениме овој тренд“.

На француските планови „Произведено во Европа“ уште посилно им се спротивставуваат Естонија, Финска, Латвија, Литванија, Холандија и Шведска. Во заеднички документ објавен пред самитот, тие предупредија дека инсистирањето на европски преференции ризикува „одвраќање на инвестициите од ЕУ“.

Соочен со таков отпор, на Макрон ќе му биде тешко да ја придобие новата моќна европска двојка, особено со оглед на тоа што во Брисел се смета за претседател во заминување чиј мандат завршува за нешто повеќе од една година. „Во Брисел сте толку силни колку што сте силни дома“, рече еден дипломат од ЕУ. „Да бев Макрон, би бил загрижен за зголемената соработка меѓу Мерц и Мелони“.

Најновата иницијатива на Макрон беше поттикната од заканите на американскиот претседател Доналд Трамп дека ќе воведе царини за извозот од ЕУ доколку повторно биде избран.

Иако тензиите со Вашингтон се намалија, Париз верува дека Брисел не смее да го спушти гардот и треба целосно да го прифати „европскиот суверенитет“, како што го опиша еден член од тимот на Макрон. „Конфликти како оној околу американскиот Закон за намалување на инфлацијата ќе се случат повторно, можеби поради нешто друго. Ќе има турбуленции“, рече друг француски функционер.

Но, дури и кога станува збор за справување со непредвидливиот Трамп, ставот на Макрон се разликува од новото италијанско-германско партнерство. Мелони и Мерц имаат повнимателен пристап, додека францускиот претседател, кој долго време го нарекуваше Трамп пријател, сега јавно демонстрира конфронтациски став.

„И Мерц и Мелони се помалку наклонети од Макрон да го налутат претседателот Трамп“, вели Алберто Рици, политички аналитичар во Европскиот совет за надворешни односи. „Рим и Берлин, за разлика од Париз, се поизложени во однос на јавните набавки, особено воената опрема“.

Италијанските функционери блиски до премиерката во последните денови не криеја дека Мелони е повеќе заинтересирана за зајакнување на врските со Германија отколку со Франција.

Германија минатиот месец потпиша заеднички документ со Италија во кој ги наведува своите приоритети за самитот – вид документ што Франција и Германија вообичаено го составуваа заедно. Во него, тие поддржаа помек став за европските преференции што би се однесувал само на „клучните и фундаментални стратешки сектори“.

Берлин дополнително ги разработи своите приоритети во друг документ што го виде Политико, кој се фокусира на намалување на регулативата и олеснување на прекуграничното делување на компаниите со цел продлабочување на единствениот пазар.

Мерките „Произведено во Европа“ што ги застапува Франција не се споменати во него. „Кога станува збор за француската визија за стратешка автономија за ЕУ, земјите како Италија и Германија – водечките индустриски и трговски сили во Европа – секако мора да внимаваат да не се поткопаат себеси, а со тоа и економската сила на целата Унија“, рече друг дипломат на ЕУ.

Разликата во ставовите повторно излезе на виделина додека Комисијата се бори да го финализира својот Индустриски пакт, клучна мерка за која се залага комесарот за внатрешен пазар Тиери Бретон, близок сојузник на Макрон. Нејзиното усвојување веќе двапати беше одложено поради несогласувања околу одредбите „Произведено во Европа“.

Мелони и Мерц истиот ден организираат и состанок пред самитот со повеќе од десетина земји со слични размислувања за да разговараат за приоритетите, но без Макрон. Според национален функционер, францускиот претседател бил поканет, но до петок тој сè уште не го потврдил своето присуство. На прашањето дали Макрон ќе присуствува, неговата канцеларија не одговори веднаш во петокот.

ТОП ВЕСТИ

ПОСЛЕДНИ ВЕСТИ