Стаб, кој е долгогодишен познавач на Русија и Владимир Путин и еден од европските лидери што е почитуван од американскиот претседател Доналд Трамп, одговараше на прашање за зависноста на европските сојузници од американската воена поддршка.
Во интервју, новинар му претстави хипотетичка ситуација во која идниот американски претседател би ѝ рекол на Финска да не војува против Русија, дури и во случај на напад врз балтичките држави, туку да се согласи на преговори.
„Не. Тоа нема ни да се случи“, одговори Стаб. Тој додаде дека односите меѓу Хелсинки и Вашингтон се двонасочни и дека соработката се заснова на заеднички интереси. „Тоа е исто така однос на взаемност“, рече тој, нагласувајќи дека постои причина зошто билатералната одбранбена соработка меѓу САД и Финска е подлабока од кога било.
President Stubb: an American president can’t order us to not fight against Russia should it attack more European countries.
[Q]:
If a future American president says, don’t fight the Russians, come to a peace deal with them, they may have just invaded the Baltics, but you need… pic.twitter.com/GSP6yxEfZd— Anton Gerashchenko (@Gerashchenko_en) February 20, 2026
Стаб потсети дека следната недела, 25.000 војници ќе се обучуваат во северна Норвешка и Финска, вклучувајќи 5.000 Американци. „Постои причина зошто Америка сакаше да купи 11 мразокршачи, кои ќе ги користи за своите поморски сили. Постои причина зошто склучивме договор за одбранбена соработка. А причината е што Финска има една од најмоќните војски на границата со Русија“, рече тој.
Финска дели граница со Русија од околу 1.340 километри, најдолга меѓу членките на Европската унија. Откако Русија започна целосна инвазија на Украина во 2022 година, Хелсинки брзо го прекина децениското воено неврзување и стана членка на НАТО во 2023 година.
Влезот на Финска во НАТО значително ја промени безбедносната архитектура во северна Европа. Тоа ѝ даде на алијансата дополнителна копнена граница со Русија, а Финска стана клучна за одбрана на балтичкиот регион и Арктикот. Според НАТО и финското Министерство за одбрана, земјата има силен резервен состав и развиен состав за општа воена обврска, при што воздухопловните сили се модернизираат преку набавка на американски борбени авиони Ф-35.
Во декември 2023 година, Финска и САД потпишаа Договор за одбранбена соработка, кој им овозможува на американските сили пристап и користење на неколку фински воени локации. Договорот е дел од поширокото зајакнување на американското воено присуство во нордискиот регион, во координација со Норвешка, Шведска и Данска.
Прашањето за можен американски притисок доаѓа во време кога долгорочната сигурност на американските безбедносни гаранции сè повеќе се дебатира во Европа. Дискусиите се интензивираа откако САД постојано го ограничуваа начинот на кој Украина може да користи западно оружје, вклучително и ракети со долг дострел, како и по епизодите околу пристапот до сателитската мрежа Старлинк.
Сепак, Стаб јасно стави до знаење дека Финска не ја темели својата безбедност само на добрата волја на Вашингтон. Неговата порака сугерира дека силната национална одбрана, длабоката интеграција во НАТО и заедничките интереси со САД го прават сценариото во кое Америка би ѝ „забранила“ на Финска да се брани од Русија – нереално.
Со тоа, финскиот претседател, еден од европските лидери кој е добро упатен во руската политика и размислувањето на Кремљ, испрати порака и до Москва и до сојузниците: Хелсинки смета на партнерство со Соединетите Американски Држави, но сам ги носи одлуките за сопствената одбрана.
