Според неофицијалните информации на весникот, прашањето за сопственоста на бродот „Јадран“ нема да се постави ниту во Загреб ниту во Подгорица сè додека двете земји не го решат проблемот преку договор или меѓународна арбитража.
Вијести известува дека договорот предвидува дека спомен-плочата на местото на поранешниот логор Морињ, која беше откриена во јуни 2022 година од тогашните министри за надворешни работи и одбрана на Црна Гора Ранко Кривокапиќ и Рашко Коњевиќ со нивните хрватски колеги Гордан Грлиќ Радман и Том Медвед, ќе остане како потсетник за таканаречениот центар за собирање на воени заробеници од бојното поле во Дубровник.
Според Вијести, освен бродот „Јадран’, отворено ќе остане и прашањето за морската граница меѓу соседите. Но, случајот со сплитскиот логор „Лора“, во кој настрадале 14 припадници на поранешната Југословенска народна армија од таканаречената Никшиќ-Шавничка група, нема да биде вклучен во овој делумен договор, иако, како што тврди изворот на весникот, имало такви обиди од црногорска страна.
Вијести дознава и дека решавањето на прашањето за обештетување на затворениците од Мориње треба да се формализира со договор, додека другите спорови треба да се затворат преку политички, или „џентлменски“ договор меѓу Подгорица и Загреб. Весникот потсетува дека досега немало официјални информации за износот на обештетување на затворениците во логорот, но дека се разговарало за повеќемилионска сума.
Наводниот договор, кој, според информациите од Вијести, би можел да се постигне во следните неколку дена, предвидува и промена на името на базенот во Котор, кој го носи името на Зоран Џими Гопчевиќ, поранешен ватерполист, но, според Загреб, и чувар во логорот во Морињ.
Постигнувањето на овој договор на краток рок би создало услови Црна Гора да го затвори Поглавјето 31 (надворешна, безбедносна и одбранбена политика) во преговорите со Европската Унија, чие затворање беше блокирано од Хрватска на крајот од минатата година.
Соговорниците на Вијести тврдат дека црногорскиот премиер Милојко Спајиќ, за време на средбата со неговиот хрватски колега Андреј Пленковиќ во Блед, во принцип ги прифатил деталите од договорот со Загреб. Весникот наведува и дека нивното знаење за договорот меѓу Загреб и Подгорица индиректно го потврдила советничката на шефот на хрватската дипломатијата, Ванда Бабиќ Галиќ.
„Обештетувањето на затворениците, промената на името на базенот, прашањето за училишниот брод „Јадран“, поморската граница и трајноста на спомен-плочата во Мориње се рамката на прозорецот кон Брисел, а со заеднички напори за нивно решавање, ќе ја достигнеме конечната цел“, изјави Бабиќ Галиќ за Вијести, истакнувајќи дека министрите за надворешни работи на Хрватска и Црна Гора, Гордан Грлиќ Радман и Ервин Ибрахимовиќ, како и премиерот Спајиќ, наоѓаат „брзи решенија за оние прашања што го оптоваруваат нормалното функционирање на двете земји“.
„Наративот што го слушавме во последните месеци не беше во согласност со политиката на добрососедски односи. За среќа, пораките што ги добивме се гаранција дека Црна Гора ќе истрае и ќе одговори на сите предизвици“, изјави таа за Вијести. Грлиќ Радман неодамна од Словенија, каде што учествуваше на Бледскиот стратегиски форум, на чии маргини се сретна со црногорски претставници, објави дека се движат во насока на решавање на отворените прашања.
На крајот на јануари, Црна Гора и Хрватска започнаа билатерални консултации со цел надминување на споровите поради кои Загреб го блокираше затворањето на Поглавјето 31. Претходно, во форма на нон-пејпер, таа презентираше барања за решавање на неколку прашања што ги смета за отворени и за кои тврди дека им штетат на меѓусебните односи.
Заладувањето на односите почна во јануари 2024 година откако хрватскиот министер за одбрана Иван Анушиќ, за време на посетата на Црна Гора, ја откажа средбата со својот црногорски колега Драган Краповиќ поради, како што објасни, ставовите на Краповиќ за бродот „Јадран“ и плочата во Морињ. Краповиќ претходно изјави дека Хрватска нема право да го бара „Јадран“ и дека плочата во Морињ треба да се замени со друга, „со соодветен текст“.
Кризата во односите меѓу Загреб и Подгорица кулминираше откако црногорскиот парламент ја усвои Резолуцијата за геноцидот во Јасеновац и логорите Дахау и Маутхаузен кон крајот на јуни 2024 година. После тоа, Загреб ги прогласи претседателот на црногорскиот парламент и лидерот на просрпската десница Андрија Мандиќ, вицепремиерот Алекса Бечиќ и претставникот Милан Кнежевиќ за непожелни.
Последното заострување на односите се случи ова лето откако министерството за одбрана и војската на Црна Гора објавија дека издале нова серија значки, специјално дизајнирани за екипажот на училишниот брод „Јадран“, „како знак на почит кон долгата поморска традиција и важноста што овој брод ја има за Црна Гора“. Потоа Загреб испрати протестна нота до Подгорица.
