Изговарањето пцовка додека извршувате тешка задача можеби е повеќе од обично ослободување од притисокот – тоа всушност може да ве направи посилни. Истражување на Американската психолошка асоцијација открило дека луѓето кои пцујат за време на тешки физички задачи можат да вложат поголем напор и да издржат подолго.
Се чини дека овој поттик произлегува од способноста на пцуењето да ги намали инхибициите, да ја зголеми самодовербата и да им помогне на луѓето да влезат во состојба на фокусиран „тек“ (flow).
Пцуењето за време на тешки физички задачи навистина може да им помогне на луѓето да постигнат подобри резултати со рушење на менталните бариери. Се зајакнуваат самодовербата, фокусот и состојбата на тек, што им овозможува на луѓето да ги надминат своите вообичаени граници.
Пцовка во момент на фрустрација често носи чувство на олеснување. Истражувањата сугерираат дека може да донесе и физичка предност. Пцуењето може да им помогне на луѓето подобро да извршуваат задачи што бараат сила и издржливост, со намалување на менталните ограничувања и поттикнување на поголем напор.
„Луѓето во многу ситуации се воздржуваат – свесно или несвесно – од користење на својата целосна сила“, вели д-р Ричард Стивенс од Универзитетот Кил во Обединетото Кралство. „Пцуењето е лесно достапно средство што ви помага да се чувствувате фокусирано, посамоуверено и помалку расеано, и да вложите малку повеќе напор.“
Претходни докази за врската меѓу пцуењето и издржливоста
Претходни истражувања доследно покажале дека пцуењето е поврзано со подобар учинок во физички напорни ситуации. Овие ефекти биле забележани во предизвици како што се држење на раката во ледена вода подолг временски период и издржување на сопствената телесна тежина за време на изведување на вежбата „склекови на стол“.
Тоа сега е потврден резултат. Сепак, прашањето е како пцуењето помага. Кој е психолошкиот механизам?
Истражувачите претпоставиле дека пцуењето делува така што ги доведува луѓето во ментална состојба со помалку инхибиции. Во таква состојба, луѓето можеби се чувствуваат помалку ограничени од општествените норми и внатрешното двоумење, што им овозможува да вложат поголем напор.
„Со пцуењето ја отфрламе општествената воздржаност и си дозволуваме да вложиме поголем напор во различни ситуации.“
За да ја испитаат оваа идеја, истражувачите спровеле два експеримента со вкупно 192 учесници. Во двата експеримента, учесниците изведувале склекови на стол, повторувајќи пцовка по свој избор или неутрален збор на секои две секунди. По завршувањето на задачата, тие одговарале на прашања за тоа како се чувствувале за време на изведувањето на вежбата.
Биле проценети неколку ментални фактори поврзани со ослободувањето од инхибиции. Меѓу нив биле нивоата на позитивна емоција, интерес за задачата, расеаност и самодоверба. Истражувачите исто така го мереле психолошкиот „тек“ – состојба на длабок фокус и целосна вклученост во активноста.
Зошто пцуењето може да ги подобри перформансите
Резултатите ги потврдиле претходните наоди. Учесниците кои пцуеле за време на вежбата со склекови можеле да ја држат својата телесна тежина значително подолго од оние кои повторувале неутрален збор. Кога податоците од двата експеримента биле комбинирани со резултатите од претходна студија, било откриено дека предноста во учинокот е поврзана со повисоки нивоа на пријавен психолошки тек, намалена расеаност и зголемена самодоверба – клучни елементи на состојбата на ослободеност од инхибиции.
„Овие наоди помагаат да се објасни зошто пцуењето е толку вообичаено“, рече Стивенс. „Пцуењето е средство кое буквално е неутрално во однос на калории, без употреба на дроги, не е скапо и е лесно достапно кога ни е потребен подобар учинок.“
Истражувачите планираат да испитаат дали придобивките од пцуењето се прошируваат и надвор од физичките предизвици. Идните студии ќе се фокусираат на ситуации во кои двоумењето често го ограничува учинокот.
„Нашите лаборатории сега проучуваат како пцуењето влијае врз јавните настапи и романтичните пристапи – две ситуации во кои луѓето имаат тенденција да се двоумат или да се сомневаат во себе.“
